Συμφωνία Συμβουλίου της Ε.Ε. για βιοκτόνα και την ασφάλεια τροφίμων

Related Articles

Οι εκπρόσωποι των κρατών-μελών ενέκριναν, σήμερα 4/3/26, τη θέση του Συμβουλίου της Ε.Ε. σχετικά με την πρόταση της Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την παράταση ορισμένων περιόδων προστασίας δεδομένων που αφορούν τα βιοκτόνα προϊόντα*.

Η πρόταση εντάσσεται στο νομοθετικό πακέτο «Omnibus X», το οποίο αποτελεί μέρος της ευρύτερης ατζέντας απλούστευσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στόχος του πακέτου είναι η μείωση του διοικητικού κόστους και των γραφειοκρατικών βαρών, διατηρώντας παράλληλα τα αυστηρά πρότυπα της Ε.Ε. για την ασφάλεια τροφίμων και ζωοτροφών, την υγεία και την προστασία του περιβάλλοντος.

Τι αλλάζει για τα βιοκτόνα προϊόντα

Ο κανονισμός για τα βιοκτόνα προϊόντα έχει ως βασικό στόχο τη βελτίωση της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα υψηλό επίπεδο προστασίας για τον άνθρωπο και το περιβάλλον.

Τα βιοκτόνα χρησιμοποιούνται για την προστασία ανθρώπων, ζώων, υλικών ή αντικειμένων από επιβλαβείς οργανισμούς, όπως έντομα, παράσιτα και βακτήρια, μέσω των δραστικών ουσιών που περιέχουν.

Ωστόσο, λόγω καθυστερήσεων στην επανεξέταση των υφιστάμενων δραστικών ουσιών, η περίοδος προστασίας των δεδομένων που είχαν υποβληθεί από τις εταιρείες έληξε στις 31 Δεκεμβρίου 2025. Αυτό δημιούργησε ζήτημα δίκαιης αποζημίωσης για τους κατόχους των δεδομένων.

Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή πρότεινε την ευθυγράμμιση της περιόδου προστασίας δεδομένων με το παρατεταμένο πρόγραμμα επανεξέτασης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2030. Η παράταση αυτή στοχεύει στην εξισορρόπηση των συμφερόντων όλων των εμπλεκόμενων φορέων και στη διασφάλιση κανονιστικής σταθερότητας, ενόψει της πλήρους αξιολόγησης του κανονισμού που προγραμματίζεται για την περίοδο 2026–2027.

Πολιτική διάσταση και δήλωση Μ. Ραούνα

Η υφυπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας, Μαριλένα Ραούνα, υπογράμμισε:

«Η προώθηση της ατζέντας απλούστευσης στον τομέα της ασφάλειας τροφίμων και ζωοτροφών είναι καθοριστική για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της ανθεκτικότητας των βιομηχανιών μας. Η σημερινή συμφωνία αποτελεί σημαντικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση. Με την παράταση συγκεκριμένων περιόδων προστασίας δεδομένων διασφαλίζεται η δίκαιη μεταχείριση των επιχειρήσεων και ο υγιής ανταγωνισμός στην ενιαία αγορά. Προσβλέπουμε σε ταχεία συμφωνία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενόψει της επικείμενης πλήρους αξιολόγησης των κανόνων για τα βιοκτόνα».

Η δήλωση αποτυπώνει την πολιτική βαρύτητα της απόφασης, ιδίως σε μια περίοδο που η ευρωπαϊκή βιομηχανία ζητά σταθερό και προβλέψιμο ρυθμιστικό περιβάλλον.

Προτεραιότητα της προεδρίας και αίσθημα επείγοντος

Η προεδρία του Συμβουλίου έδωσε ιδιαίτερη προτεραιότητα στην πρόταση, προκειμένου να περιοριστεί όσο το δυνατόν περισσότερο το διάστημα κατά το οποίο τα δεδομένα θα παρέμεναν χωρίς προστασία.

Τα κράτη-μέλη συμμερίστηκαν το αίσθημα επείγοντος και στήριξαν ευρέως την προσέγγιση της Επιτροπής, αναγνωρίζοντας τη σημασία της νομικής ασφάλειας για τις επιχειρήσεις του κλάδου.

Επιπτώσεις για την πρωτογενή παραγωγή

Η απόφαση έχει άμεση σημασία για την πρωτογενή παραγωγή, καθώς τα βιοκτόνα χρησιμοποιούνται ευρέως:

• Στις κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις για την καταπολέμηση παθογόνων οργανισμών
• Στις αποθηκευτικές υποδομές για την προστασία ζωοτροφών
• Στην αγροτική παραγωγή για τη διασφάλιση υγιεινών συνθηκών

Η σταθερότητα στο ρυθμιστικό πλαίσιο διασφαλίζει ότι οι παραγωγοί θα συνεχίσουν να έχουν πρόσβαση σε εγκεκριμένα προϊόντα, χωρίς αιφνίδιες αλλαγές που θα μπορούσαν να αυξήσουν το κόστος ή να περιορίσουν τη διαθεσιμότητα λύσεων.

Το ευρύτερο πλαίσιο: Η «επανάσταση απλούστευσης»

Η πρωτοβουλία εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πολιτικό πλαίσιο ενίσχυσης της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας.

Τον Οκτώβριο του 2024, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε τα θεσμικά όργανα και τα κράτη-μέλη να προχωρήσουν σε ουσιαστική απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου, ανταποκρινόμενα στις προκλήσεις που επισημάνθηκαν στις εκθέσεις των:

• Ενρίκο Λέτα («Much more than a market»)
• Μάριο Ντράγκι («The future of European competitiveness»)

Η Διακήρυξη της Βουδαπέστης της 8ης Νοεμβρίου 2024 έκανε λόγο για «έναρξη επανάστασης απλούστευσης», με σαφές, απλό και έξυπνο ρυθμιστικό πλαίσιο για τις επιχειρήσεις, ιδιαίτερα για τις μικρομεσαίες.

Από τον Φεβρουάριο του 2025, η Επιτροπή έχει παρουσιάσει δέκα πακέτα «Omnibus» που αφορούν τη βιωσιμότητα, τις επενδύσεις, τη γεωργία, τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις, την ψηφιοποίηση, τα χημικά προϊόντα, το περιβάλλον, την αυτοκινητοβιομηχανία και την ασφάλεια τροφίμων και ζωοτροφών.

Επόμενα βήματα

Μετά την έγκριση της εντολής διαπραγμάτευσης από το Συμβούλιο, η προεδρία θα ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με στόχο την ταχεία ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας.

Για τον αγροδιατροφικό τομέα και ειδικά για την πρωτογενή παραγωγή, η εξέλιξη αυτή αποτελεί ένδειξη ότι η Ε.Ε. επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη διατήρηση υψηλών προτύπων ασφάλειας και στην ανάγκη ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων σε ένα ολοένα πιο απαιτητικό διεθνές περιβάλλον.

*Τα βιοκτόνα προϊόντα είναι χημικές ή βιολογικές ουσίες που χρησιμοποιούνται για να προστατεύουν ανθρώπους, ζώα, υλικά ή αντικείμενα από επιβλαβείς οργανισμούς, όπως βιολογικούς παράγοντες, παράσιτα, έντομα, βακτήρια ή μύκητες. Το αποτέλεσμα της δράσης τους μπορεί να είναι η εξόντωση, η αναστολή ανάπτυξης ή η αποτροπή της εξάπλωσης τέτοιων οργανισμών.