Meat News #143
Ουγγαρία και Ιταλία μπλοκάρουν το εργαστηριακό κρέας
Related Articles
Σε μια περίοδο όπου οι τεχνολογίες τροφίμων εξελίσσονται ταχύτατα και ανοίγουν νέους δρόμους για την παραγωγή πρωτεϊνών, δύο κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν κάνει μια εντυπωσιακή στροφή: Απαγορεύουν σχεδόν πλήρως την παραγωγή και την εμπορία κρέατος που καλλιεργείται σε εργαστήριο. Πρόκειται για την Ουγγαρία και την Ιταλία, οι οποίες έχουν λάβει νομικές αποφάσεις και νομοθετικές κινήσεις που βάζουν φρένο σε αυτή την τεχνολογία, επικαλούμενες την προστασία της παραδοσιακής αγροτικής παραγωγής, της δημόσιας Υγείας και της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Ουγγαρία: Απόφαση απαγόρευσης με έμφαση στην παράδοση
Στις 19 Νοεμβρίου 2025, το ουγγρικό κοινοβούλιο ενέκρινε νομοσχέδιο που θέτει γενική απαγόρευση παραγωγής και εμπορίας εργαστηριακού κρέατος στη χώρα. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, η νέα νομοθεσία έχει στόχο:
- την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος
- τη διατήρηση της παραδοσιακής αγροτικής παραγωγής και του τρόπου ζωής στην ύπαιθρο
- τη στήριξη των κτηνοτρόφων και της συμβατικής ζωικής παραγωγής
Ο νόμος ορίζει ως εργαστηριακό κρέας οποιοδήποτε προϊόν λάβει ή παραχθεί από κύτταρα ζώων εκτός οργανισμού, σε εργαστηριακό περιβάλλον. Η παραγωγή και εμπορία τέτοιων προϊόντων είναι πλέον απαγορευμένες, με πολύ περιορισμένες εξαιρέσεις μόνο για ιατρική ή κτηνιατρική χρήση.
Ο υπουργός Γεωργίας της Ουγγαρίας δήλωσε ότι «αν χωρίσουμε την παραγωγή τροφίμων από τη γη και τους παραγωγούς, χάνουμε την ταυτότητα και την παράδοσή μας», προκειμένου να δικαιολογήσει την απόφαση για αυστηρό περιορισμό των νέων τεχνολογιών τροφίμων.
Ιταλία: Η πρώτη χώρα που απαγόρευσε το εργαστηριακό κρέας
Η Ιταλία προχώρησε νωρίτερα από κάθε άλλο κράτος-μέλος της ΕΕ σε εθνική απαγόρευση του κρέατος από καλλιεργημένα κύτταρα, εγκρίνοντας το σχετικό νομοσχέδιο το 2023 με σκοπό να «προστατευθεί η ιταλική πολιτιστική κληρονομιά και τα παραδοσιακά τρόφιμα».
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει:
- πλήρη απαγόρευση παραγωγής και διάθεσης εργαστηριακού κρέατος στη χώρα
- ποινές έως 60.000 € για όσους παραβιάσουν τη νομοθεσία
- απαγόρευση χρήσης όρων όπως «μπριζόλα» ή «σαλάμι» για προϊόντα που δεν προέρχονται από συμβατικό κρέας ζώων, συμπεριλαμβανομένων και ενός αριθμού φυτικών υποκατάστατων, που αντιμετωπίζονται με ιδιαίτερη προσοχή στη σημερινή νομοθεσία.
Ωστόσο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει επισημάνει ότι αυτή η απαγόρευση παραβιάζει τις διαδικασίες της ενιαίας αγοράς της Ε.Ε., καθώς το ιταλικό κοινοβούλιο ενέκρινε το μέτρο πριν δοθεί στην Κομισιόν η δυνατότητα να το αξιολογήσει σύμφωνα με τη σχετική ευρωπαϊκή νομοθεσία εποπτείας TRIS. Αυτό σημαίνει πως η ιταλική απαγόρευση ίσως προσκρούσει στο ευρωπαϊκό δίκαιο και θεωρηθεί μη εφαρμόσιμη σε εθνικό επίπεδο εάν η τεχνογνωσία εγκριθεί σε επίπεδο Ε.Ε.
Τι σημαίνουν αυτά για την πρωτογενή παραγωγή
Οι κινήσεις Ουγγαρίας και Ιταλίας αντικατοπτρίζουν μια ροπή προς την προστασία της παραδοσιακής γεωργίας και κτηνοτροφίας έναντι νέων τεχνολογιών που θεωρούνται απειλή για την υπάρχουσα δομή παραγωγής. Οι βασικές επιπτώσεις στην αγορά πρωτογενούς παραγωγής είναι:
✔️ Σταθεροποίηση του παραδοσιακού κτηνοτροφικού μοντέλου – οι παραγωγοί κρέατος δεν αντιμετωπίζουν άμεσο ανταγωνισμό από εργαστηριακά προϊόντα σε αυτά τα εθνικά καθεστώτα.
✔️ Προστασία πολιτιστικής και διατροφικής κληρονομιάς – ιδιαίτερα στην Ιταλία, όπου οι παραδοσιακές ποικιλίες κρέατος και οι τεχνικές παραγωγής είναι αναγνωρισμένες ως πολιτιστικά προϊόντα.
✔️ Ενδεχόμενη μείωση επενδύσεων σε τεχνολογίες τροφίμων - η υποστήριξη νέων τεχνολογικών υποκατάστατων του κρέατος ενδέχεται να παραμείνει πίσω στην Ευρώπη σε σχέση με άλλες χώρες, όπως οι ΗΠΑ ή η Ασία.
Η ανοιχτή συζήτηση στην Ευρώπη
Ενώ χώρες όπως η Ουγγαρία και η Ιταλία κινούνται προς αυστηρές απαγορεύσεις, άλλες ευρωπαϊκές χώρες -ιδίως στο Βορρά και τη Βορειοδυτική Ευρώπη- προωθούν την τεχνολογία του καλλιεργημένου κρέατος ως πιθανό τμήμα ενός πιο βιώσιμου συστήματος παραγωγής τροφίμων. Κάποιες επιχειρήσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Ολλανδία ήδη δοκιμάζουν προϊόντα με βάση κύτταρα, ενώ οι επενδύσεις σε startups τέτοιου είδους συνεχίζονται.
Αυτό δημιουργεί μια διαρκώς μεταβαλλόμενη εικόνα στην ευρωπαϊκή δημόσια και πολιτική σφαίρα, γύρω από το πώς πρέπει να εξελιχθεί το σύστημα παραγωγής τροφίμων. Οι αντιπαραθέσεις περιστρέφονται γύρω από:
* επιστημονική και τεχνολογική καινοτομία
* διατροφική ασφάλεια και υγεία
* πολιτιστικό μοντέλο παραγωγής τροφίμων
* συμπερίληψη νέων τεχνολογιών στην ευρωπαϊκή αγορά
Η απόφαση Ουγγαρίας και Ιταλίας να απαγορεύσουν την παραγωγή και πώληση εργαστηριακού κρέατος δείχνει ότι η συζήτηση για το μέλλον της κρέατος στην Ευρώπη δεν είναι καθαρά τεχνολογική αλλά πολιτιστική, οικονομική και στρατηγική. Η προστασία της συμβατικής ζωικής παραγωγής και των νοοτροπιών που τη συνοδεύουν αποτελεί κεντρικό στοιχείο στις εθνικές πολιτικές αυτών των χωρών, αλλά η συνολική κατεύθυνση στην Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει ανοικτή σε διάλογο και διαπραγμάτευση.
Πηγή: hungarytoday.hu, FoodManufacture.co.uk
